Haberler

Elektrikli Otomobil Dostu Avrupa Ülkeleri

Dünya çapında en çok elektrikli otomobil satışı yapan şirketlerden olan Tesla’nın resmi olarak Türkiye pazarına gireceği haberleri birkaç gündür ortalıkta dolanıyor. Türkiye pazarı ülke müdürü ve operasyonlardan sorumlu ismi belirleyen şirket, internet sitesi üzerinde süper şarj istasyonlarının yerlerini gösteren açıklama kısmında da güncellemeler yaptı. Buna göre İstanbul, Antalya, Aydın, Balıkesir, Bursa, Edirne, Hendek (Sakarya), İzmir ve Konya’da süper şarj istasyonlarının açılması bekleniyor. Öte yandan Tesla’nın Model S, Model 3, Model X ve Model Y elektrikli otomobillerini Türkiye’ye getirmesi bekleniyor.

Tesla’nın bu sefer gerçekten Türkiye’ye geliyor oluşu gerçekten heyecan verici. Bu haber ile Elon Musk’ın geçtiğimiz günlerde gerçekleştirdiği Türkiye ziyaretinin nedeni de ortaya çıkmış oldu. Peki her şey iyi hoş da, Türkiye elektrikli otomobillerin yaygın kullanımında altyapı olarak uygun koşullara sahip mi? Ya da şöyle sorayım; elektrikli otomobil dostu bir ülke ya da şehir nasıl olunur? Bu sorunun cevabını dünyanın farklı noktalarında elektrikli otomobillerin yoğun bir şekilde kullanıldığı lokasyonlardan örnekler vererek anlatacağım. Ama önce gelin hem genel olarak elektrikli otomobiller hem Tesla açısında dünyada işler nasıl gidiyor, ona bakalım.

Küresel Elektrikli Otomobil Satışları Son 10 Yılda Neredeyse Her Yıl Yüzde 30 Arttı

Elektrikli otomobillerin benimsenmesi konusunda dünya son on yılda büyük bir ilerleme kaydetti. Statista ile Dünya Ekonomik Forumu’nun ortaklaşa hazırladığı rapora göre, küresel elektrikli otomobil satışları son on yılda neredeyse her yıl yüzde 30 arttı. Elektrikli otomobiller, pandeminin otomotiv sektörünü olumsuz etkilemesine rağmen 2020 yılında ciddi bir atılım gerçekleştirdi. Küresel otomobil satışlarının pandemiden dolayı %16 düştüğü bir konjonktürde trafiğe kaydı yapılan elektrikli otomobil oranı 2020’de bir önceki yıla göre %41 artış kaydetti. Dünya genelinde de yaklaşık 3 milyon elektrikli otomobil satıldı.

Elektrikli otomobillerin ülkeler düzeyinde yaygınlığına baktığımızda 2020 rakamlarına göre; Norveç yüzde 75’lik oranla ilk sırada yer alırken onu İzlanda, İsveç ve Finlandiya takip etti. Birim satışlar açısından elektrikli otomobiller için açık ara en büyük pazar Çin olurken, ülkede elektrikli otomobiller binek otomobil satışlarının yüzde 6,2’sini oluşturuyor. ABD’de ise bu oran yüzde 2,3.

2022 Yılı Elektrikli Otomobiller İçin Dönüm Noktası Olabilir

Tüm dünya ülkelerinin 2050 yılına kadar sıfır karbon emisyonu hedeflerine odaklandığı bir ortamda, 2022 yılı elektrikli otomobiller için ciddi anlamda bir dönüm noktası olacak. BloombergNEF’in elektrikli otomobillerle ilgili son raporuna göre; sıfır karbon emisyonu senaryosuna bağlı kalabilmek için dünya çapındaki yeni otomobil satışlarının %60’ının 2030 yılına kadar elektrikli olması gerekiyor. Statista’ya göre bu yılda yaklaşık 40 milyon otomobil demek. Bu rakam Tesla’nın 2021’deki otomobil üretiminin yaklaşık 40 katı. Bununla birlikte VW, Audi, Porsche, Cupra, Seat, Lamborghini, Bentley, Ducati ve Skoda’yı çatısı altında tutan Avrupalı otomobil grubu Volkswagen AG, 2025’e kadar elektrikli otomobil satışlarında küresel pazar lideri olmayı planlıyor. Tüm bu çabaların güzel ve elektrikli otomobillerin yaygınlaşmasını hızlandıracağı da muhakkak. Ancak tam tersi elektrikli otomobil satışlarını azaltabilecek de çok fazla sorun var.

Küresel Çip Sıkıntısı ve Tedarik Zinciri Sorunları

Küresel çip kıtlığı ve diğer tedarik zinciri sorunları, otomobil üreticilerinin önündeki en önemli bariyerler. JATO’ya göre, otomobil endüstrisi geçtiğimiz yıl 2020’ye göre %2,4 ve 2019’a göre %27 daha az otomobil sattı. Tüm dünyada üretimin ve satışların azaldığı bir dönemde Tesla çevik bir yaklaşımla çipleri yeni tedarikçilerden elde etti ve bu çipleri kendi otomobillerine entegre etmek için kodları yeniden yazarak, 2020’de 500 bin adet olan üretimini 2021’de 936 bine yani neredeyse iki katına çıkardı. Bu da aslında Tesla’nın 2021’nin ikinci çeyreğinde elde ettiği 1,1 milyar dolarlık kârı açıklıyor.

Rakamlar, planlar ve engeller gösteriyor ki elektrikli otomobillerle ilgili hedeflere ulaşmak için dünya ülkelerinin önünde uzun bir yol var. Ama bir yandan da bu yola çıkan ve elektrikli otomobil ekosistemine uyum sağlayarak elverişli bir trafik ekosistemi inşa eden ülkeler bulunuyor. Elektrikli otomobil denilince akla öncelikle San Francisco ya da Atlanta gibi ABD şehirleri gelse de Avrupa ülkeleri de bu konuda çok güçlü adımlar atıyor. Örneğin Avrupa Birliği’nin elektrikli otomobil bataryalarında kullanılan lityum-iyon pil hücrelerinde 2025’e kadar Çin’in ardından en büyük ikinci üretici olma gibi büyük bir hedefi var. Şimdi gelin elektrikli otomobil sahipliğini özendirme konusunda ciddi adımlar atan Avrupa ülkelerine göz atalım.

Norveç

Norveç, Avrupa’nın en elektrikli otomobil dostu ülkesidir. Hükümetin çeşitli destek ve teşvikleri nedeniyle, birçok Norveçli elektrikli arabaları tercih ediyor. Norveç’te elektrikli otomobil kullanmanın sürücülere sağladığı pek çok avantaj var. Bunun başında daha az vergi ödemek geliyor. Bununla birlikte Norveçli elektrikli otomobil sürücüleri trafikte ayrıcalıklı bir statüye sahip. Örneğin köprülerde geçiş ücreti ödemek zorunda değiller, ücretsiz olarak feribotlara biniyorlar ve birçok noktada otomobillerini ücretsiz park ediyorlar. Tesla Model X, Norveç’te açık ara en çok satan elektrikli otomobil olurken, onu Nissan Leaf ve Tesla Model S takip ediyor.

Hollanda

Hollanda’da 72 binden fazla halka açık şarj noktası ve 2 bin 100’den fazla hızlı şarj noktası bulunuyor. Ayrıca, yine Norveç’te olduğu gibi Hollanda hükümeti de elektrikli otomobillerinin kullanımının yaygınlaşması için pek çok teşvik veriyor. Hollanda’daki en popüler elektrikli otomobil Tesla Model S, ardından Tesla Model X ve Nissan LEAF geliyor.

İngiltere

İngiltere, Avrupa elektrikli otomobil pazarında önemli bir oyuncu olmak istiyor. ABD’nin Kaliforniya eyaleti ve Çin’in olduğu gibi İngiltere’nin de sıfır karbon emisyonu konusunda güçlü bir stratejisi var. Hükümetin Sıfıra Giden Yol stratejisi yalnızca ticari otomobilleri değil aynı zamanda toplu taşımayı, şarj altyapısını ve çok daha fazlasını kapsıyor. Plan ayrıca 2040 yılına kadar fosil yakıtla çalışan otomobillerin satışını sona erdirme önerisini de içeriyor. Birleşik Krallık’ta şu anda 16 binden fazla halka açık şarj istasyonu bulunuyor. Ülkede elektrikli otomobil satın alan sürücüler 4 bin 500 pound’a kadar destek talep edebiliyor.

Fransa

Fransa, elektrikli otomobillere olan talebi canlandırmak için son dönemde birden fazla girişim başlattı. Örneğin, ülkede elektrikli ve hibrit otomobiller için 6 bin Euro’ya kadar satın alma desteği ve eski bir dizel aracın takası için 4 bin Euro’ya kadar takas programı var. Ayrıca Paris’te, 2030’dan itibaren şehirde fosil yakıtlarla çalışan arabaların trafiğe çıkmasına izin verilemeyecek. Fransa’daki en popüler elektrikli otomobil Fransız Renault ZOE. Tesla’nın tüm modelleri de Fransa’da çok fazla satıyor.

İspanya

İspanyol hükümeti son yıllarda daha sürdürülebilir bir trafik için 20 milyon Euro bütçeli “Alternatif Hareketlilik” planın da dahil olduğu çeşitli projeler başlattı. Diğer Avrupa ülkeleriyle karşılaştırıldığında, İspanya şarj istasyonları açısından en zayıf ülke olarak görünüyor. 2020 sonu verilerine göre ülkede 7 bin 600 halka açık şarj noktası bulunuyor. İspanya’nın hedefi 2030 yılına kadar İspanya üç milyondan fazla elektrikli aracın trafikte olması.

Tesla Sahipliği Türkiye’de Yeni Nesil Bir Zenginlik Statüsü Olur Mu?

Bu ülkelere baktığımızda elektrikli otomobillere ayak uydurmak için Türkiye’nin öncelikle otomobil altyapısı planlamalarına aktif olarak başlaması gerek. Bu süreçte bir numaralı ihtiyaç enerji yani şarj noktaları. Coğrafi açıdan homojen bir dağılım bu noktada çok önemli. Diğer yandan otomobil sahipliğini özendirme açısında hükümetlerin sunduğu destekler de işin diğer kritik noktası. Tesla’nın Türkiye’ye gelişi elektrikli otomobillerin Türkiye’de yaygınlaşması adına şüphesiz önemli bir adım. Ama gerisi gelmezse Tesla otomobil sahipliği Türkiye’de yeni nesil bir zenginlik statüsünden başka bir şey olmaz. Bu arada, BTK’nın “Türkiye’nin verisi Türkiye’de kalacak” yaklaşımı Tesla’nın gelişine son dakikada bir taş koyar mı, orası da soru işareti. Takip edip göreceğiz.

Bir cevap yazın

Başa dön tuşu

Reklam Engelleyici Algılandı

Reklamların sizi bunalttığının farkındayız. Ancak size ücretsiz hizmet verebilmek ve ayakta kalabilmek için reklam yayınlamak zorundayız. Anlayışınız için teşekkür ederiz